Na današnji dan

02. 09. 1973. - umro je Džon Ronald Ruel Tolkin (3. januar 1892.)

Bio je profesor anglosaksonskog jezika na Oksfordskom univerzitetu u periodu od 1925. do 1945. godine i profesor engleskog jezika i književnosti, takođe na Oksfordu, od 1945. do 1959. godine. Pisao je epsku fantastiku i poeziju i kroz njih stekao međunarodnu slavu.

Van naučnih krugova, najpoznatiji je kao autor romana „Hobit” i „Gospodar prstenova” i velikogbroja posthumno izdatih knjiga o istoriji zamišljenog sveta Arda, a najviše jednog njenogkontinenta, Srednje zemlje, gde se odigrava radnja njegovih romana. Velika popularnost i uticajovih dela su ustoličila Tolkina kao oca žanra - moderne visoke fantastike (engl. High-fantasy).

Što se tiče naučnih krugova, bio je visoko uvaženi leksikograf i stručak za anglosaksonski i staronordijski jezik. Pripadao je književnoj diskusionoj grupi The Inklings.

Filologija, nauka o jezicima, ostala je Tolkinova najveća ljubav tokom celog života. Budući lingvista, stvorio je čak petnaest veštačkih jezika, od kojih su napoznatija dva vilovnjačka iz „Gospodara prstenova” : kvenija i sindarin. Kasnije je razvio čitavu kosmogoniju i istoriju Srednje zemlje kao pozadinu za te jezike. Uz ogromno poznavanje anglosaksonskog i drevnog norveškog jezika, Tolkin je govorio ili razumeo dosta evropskih jezika, od velškog i gelskog do romanskih (francuski, španski, italijanski), germanskih (rani oblici nemačkog i holandskog - stari saksonski) i baltičkih i slovenskih (kao što su litvanski i ruski, a sa razumevanjem je čitao i srpski).

Od svih jezika koje je znao, najviše je voleo finski, koji je naučio da bi u originalu mogao pročitati finski ep Kalevala (Kalevala); govorio je da mu zvuk finskog najviše prija.

* * *